Serwis edukacji finansowej dla młodzieży

Procent składany – przyspieszenie oszczędzania

Katarzyna Jóźwik   •   29 lipca 2019 r.

Jako nastolatek możesz gromadzić zaskórniaki w tradycyjnej skarbonce lub odkładać je na swoim koncie oszczędnościowym. Ta druga metoda jest zdecydowanie lepsza nie tylko ze względu na wygodę i bezpieczeństwo dostępu do pieniędzy, ale przede wszystkim z powodu tak zwanego procentu składanego. Czym jest i dlaczego się opłaca?

Co to jest procent składany?

Z procentem składanym można spotkać się w przypadku oprocentowania depozytów, czyli lokat i kont oszczędnościowych. Gromadząc na nich środki, ich właściciel ma zagwarantowane określone oprocentowanie. Jeśli oprocentowanie dotyczyłoby tylko tzw. sumy wkładu (wpłaconej kwoty), wówczas mielibyśmy do czynienia z procentem prostym.

Najczęściej jednak banki naliczają oprocentowanie nie tylko od kwoty początkowej, ale również od skapitalizowanych wcześniej odsetek. Innymi słowy, oprocentowaniu podlega w każdym kolejnym okresie oszczędzania coraz większa kwota, mimo iż właściciel nic do swojego kapitału nie dopłaca. Zasady działania obu procentów dobrze obrazuje poniższa tabela:

procent prosty procent składany
rok kapitał roczne odsetki rok kapitał roczne odsetki
0 1000 zł 30 zł 0 1000 zł 30 zł
1 1030 zł 30 zł 1 1030 zł 30,90 zł
2 1060 zł 30 zł 2 1060,90 zł 31,83 zł
3 1090 zł 30 zł 3 1092,73 zł 32,78 zł
4 1120 zł 30 zł 4 1125,51 zł 33,77 zł
5 1150 zł 30 zł 5 1159,27 zł 34,78 zł
6 1180 zł 30 zł 6 1194,05 zł 35,82 zł
7 1210 zł 30 zł 7 1229,87 zł 36,90 zł
8 1240 zł 30 zł 8 1266,77 zł 38,00 zł
9 1270 zł 30 zł 9 1304,77 zł 39,14 zł
10 1300 zł
10 1343,92 zł

Po 10 latach oszczędzania, z depozytem początkowym 1000 zł, z kapitalizacją roczną i oprocentowaniem 3% w skali roku, uzyskaliśmy następujący zysk:

  • procent prosty (oprocentowany sam kapitał początkowy): 300 zł
  • procent składany (oprocentowany kapitał i naliczone odsetki): 343,92 zł

Chociaż różnica między sumą środków może nie wydawać się w powyższym zestawieniu imponująca, to procent składany ma wielką przewagę nad standardową opcją oprocentowania. Pozwala bowiem zarabiać nie tylko na kwocie depozytu, ale również na wypracowanych odsetkach. Korzyści wynikające z takiego systemu oszczędzania są tym większe, im:

  • większą kwotę odłożono na starcie,
  • częściej są kapitalizowane odsetki,
  • dłuższy jest czas oszczędzania.

Pieniądze, które same zarabiają

Ciekawe przykłady zarabiania na procencie składanym przedstawił A. Bednarski w swojej książce „Żyj i bogać się”. Zakładając, że rodzic od dnia narodzin swojego dziecka do ukończenia przez nie 19 lat będzie co miesiąc wpłacał na konto 50 zł, a wysokość rocznego oprocentowania będzie wynosić 15%, to po 19 latach uzbiera się łącznie 55 212 zł.

Co ciekawe, jeśli dziecko nie wykorzysta tych środków do 50 roku życia, to nawet bez kolejnych wpłat na konto – tylko dzięki procentowi składanemu – zgromadzi łącznie… 4,8 mln zł! Każdy chyba przyzna, że kwota jest imponująca. Tym bardziej, że przez ostatnie 31 lat właściciel konta nie wpłacił na nie ani jednej złotówki.

Powyższy przykład jest chyba najlepszym argumentem przekonującym do tego, że korzystanie z procentu składanego się opłaca. Jego mankamentem jest oczywiście to, że przyjętego oprocentowania (15%) nie znajdziemy w żadnym banku, ale chodzi tu bardziej o zobrazowanie zjawiska, niż o konkretne wyliczenia.

Pomnażaj swoje pieniądze szybciej

Procent składany jest stosowany również w ofertach kont bankowych dla dzieci i młodzieży. Same rachunki rzadko są oprocentowane, ale często w pakiecie można założyć dodatkowe konto oszczędnościowe. Oprocentowanie jest zazwyczaj podane w skali roku, ale kapitalizacja w większości banków jest miesięczna, to znaczy odsetki są dopisywane do rachunku na koniec każdego miesiąca. W kolejnym pracują już na korzyść oszczędzającego.

Kiedy dojdą do tego również systematyczne wpłaty, które będą regularnie powiększać gromadzoną pulę, a tym samym również wysokość wypracowanych odsetek, to po pewnym czasie zbierze się na koncie całkiem niezła sumka. Procent składany jest zatem genialnym sposobem na przyspieszenie gromadzenia oszczędności.

Przeczytaj również